TAREKS UYGULAMALARI BİLGİLENDİRMESİ
Sayın Üyemiz,
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinden (TOBB) Odamıza gelen yazıda,
Ticaret Bakanlığı’nın, 1, 2, 8, 9, 10, 11, 12, 14, 15, 16, 17, 18 ve 25 sayılı Ürün Güvenliği ve Denetimi (ÜGD) Tebliğleri’nde yer alan “TAREKS referans numarasının gümrüklere beyanı” başlıklı madde kapsamında önceki yıllarda bulunan sabit referans numarası uygulaması kaldırılmış olup kapsam dışı beyanlarının gümrük idareleri yerine doğrudan Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi (TAREKS) üzerinden yapılmasına yönelik değişikliğe gidildiği bildirilmiştir. Ayrıca, geçiş sürelerinin 1 Ocak 2026 tarihinden önce taşıma belgesi düzenlenmiş ürünlerle sınırlandırıldığı belirtilmiştir.
Bu kapsamda, anılan ÜGD Tebliğleri (32 sayılı Tebliğ dahil) eklerinde yer alan GTİP'lerin tamamı için TAREKS başvurusu yapılması gerektiği ifade edilmiştir. TAREKS tarafından fiili denetime yönlendirilen başvurularda, ürünün ilgili teknik mevzuat ile GTİP karşılığında yer alan ifade açısından Bakanlıkça denetlenmesi hedeflenen ürünler arasında olup olmadığı hususlarının denetim birimlerince değerlendirileceği vurgulanmıştır. Birden fazla ÜGD Tebliği eki listede yer alan GTİP'ler için ürünün teknik mevzuat gereği kapsamında olduğu ÜGD Tebliği uyarınca yapılan başvuru sonrasında alınacak bir adet referans numarasının gümrük beyannamesine kaydedilmesinin yeterli bulunduğu bildirilmiştir.
Öte yandan, 1/1/2026 tarihinden önce çıkış ülkesinde ihraç amacıyla Türkiye’ye sevk edilmek üzere taşıma belgesi düzenlenmiş veya gümrük mevzuatı uyarınca gümrük idarelerine sunulmuş olan kapsam dışı ürünler için 28/2/2026 tarihine kadar (bu tarih dahil) yapılan kapsam dışı başvurularında, bir önceki yıla ait ÜGD Tebliği'nde belirtilen kapsam dışı sabit referans numarasının kullanılmasında bir sakınca bulunmadığı belirtilmiştir. Ancak, 1/1/2026 tarihi ve sonrasına ait taşıma belgeli ürünlerde kapsam dışı sabit referans numarası kullanımına izin verilmediği vurgulanmıştır.
Ayrıca, geçiş süresi boyunca önceden “CE” İşareti Taşıması Gereken Bazı Ürünlerin İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2025/9) kapsamındayken bu sene Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/32) ekine eklenen ürünler için 2025/9 sayılı ÜGD Tebliği hükümlerine istinaden denetimin sürdürülebileceği bildirilmiştir. 2025/9 sayılı Tebliğ ekinde yer almayıp ilk defa 2026/32 sayılı Tebliğe alınan ürünler içinse 2025/9 sayılı ÜGD Tebliği'nde yer alan kapsam dışı sabit referans numarasının kullanılabileceği ifade edilmiştir.
Karayolu Dışında Kullanılan Hareketli Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/2)'nin Ek-2'si ve Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/32)'nin Ek-2/A’sı kapsamında yer alan ithalatta ön izne tabi GTİP’ler için yapılacak kapsam dışı başvurularında; kapsam dışı olarak beyan edilmek istenen ürünler için sisteme ilgili ürünün kapsam dışı olarak değerlendirilmesine yönelik dilekçe, ürün görselleri ve faturanın yüklenmesinin yeterli olduğu belirtilmiştir. İlgili denetim birimi Türk Standardları Enstitüsü (TSE) tarafından ithale konu ürünler için kapsam değerlendirmesi gerçekleştirileceğinin hatırlatılmasında fayda görüldüğü bildirilmiştir.
Ayrıca, yine bu yıl itibarıyla yürürlüğe giren uygulama kapsamında, fiziki denetimlerde numune alma tutanağının doldurulması ve bu tutanağın firma temsilcisi tarafından imzalanmasının zorunlu kılındığı belirtilmiştir. Firma temsilcisinin imzadan imtina etmesi durumunda, başvurunun doğrudan "Ret: Denetleme Sonucu" ile neticelendirileceği vurgulanmıştır.
Bilgilerinize sunarım.
Saygılarımla,
Mustafa KALYONCU
Genel Sekreter
