Ege Bölgesi Sanayi Odası Meslek Komiteleri Ortak Toplantısı, Yönetim Kurulu Başkanı Ender Yorgancılar’ın başkanlığında gerçekleştirildi. Toplantıya Meclis Başkanı H. İbrahim Gökçüoğlu ve Yönetim Kurulu Üyeleri de katıldı. Program kapsamında ayrıca Yaşar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Levent Kandiller “Sektörlere Dayalı Eğitim Modeli”, Ege Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğü İzmir Ürün Güvenliği Denetimleri Grup Başkan Vekili Baran Güzeler ile Ticaret Denetmeni Metin Mert “Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliğleri”, T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Sanayi İş Birlikleri Daire Başkanı Mehmet Çağatay Taşkın ise “Yerli Malı Tebliği” başlıklarında sunum yaptı.
Toplantının açılış konuşmasını gerçekleştiren EBSO Yönetim Kurulu Başkanı Ender Yorgancılar, EBSO olarak gerçekleştirdikleri faaliyetlere ilişkin bilgi verdi. EBSO ile Yükseköğretim Kurulu arasında imzalanan EBSO-YÖK İş Birliği Protokolü hakkında konuşan Yorgancılar, “YÖK Başkanımız Sayın Prof. Dr. Erol Özvar’ı Odamızda ağırladık. Uygulamalı eğitimde yeni bir dönem başladı. Pilot uygulama için seçilen 7 ilden biri de İzmir oldu. Bu çerçevede YÖK ile Odamız arasında iş birliği protokolü imzalandı. Sizlerden de 41 farklı sektör 93 farklı program türü 12 bin 627 öğrenci için staj desteği bekliyoruz. Sizlerin firmalarında staj yapacak çocuklarımız aday çalışanlarımız olacak. Uygulamalı stajın sonunda fayda görecek olan bizler de olacağız. Üniversitelerde teorik, bizlerde de pratik bilgi var. Teorik bilgi ile pratik bilginin örtüşmediği yerde istediğimiz verimliliği alabileceğimiz çalışan bulabilmek söz konusu bile olamaz.” ifadesini kullandı.
Eğitim kurumlarıyla imzaladıkları protokoller çerçevesinde gerçekleştirilen çalışmalar hakkında da konuşan Yorgancılar, “İzmir Konak Meslek Yüksekokulu’nda Kaynak Teknolojisi programı açıldı. “Yenilenebilir Enerji Teknikerliği” programı önerimiz de YÖK tarafından onaylandı. Protokol çerçevesinde okulumuzda okuyan 398 öğrenci, firmalarımızda staj yaptı. Yaşar Üniversitesiyle de Üniversite-sanayi iş birliğini güçlendirmek ve sanayimizin ihtiyaç duyduğu yetkinliklere sahip gençlerin yetişmesini desteklemek amacıyla nitelikli 3. ve 4. sınıf öğrencilerinin sanayide pratik yapmasına ilişkin iş birliği protokolü imzalandı. Başkan Yardımcımız Metin Akdaş’ın başkanlığında Ege Üniversitesi Emel Akın Meslek Yüksekokulu ile Protokol Yürütme Kurulu çalışmaları yürütülüyor. Giyim teknolojileri, moda tasarım ve tekstil teknolojileri bölümleri için müfredattan, staj imkanına çok yönlü aktif iş birliği içerisindeyiz. Odamız, İzmir Ticaret Odası ve İzmir Ticaret Borsası ile Ege Üniversitesi Ege Meslek Yüksekokulu Protokol Yürütme Kurulu da çalışmalarına devam ediyor. Okulumuzda bir öğrenciye burs veriliyor ve teknik geziler planlanıyor. Yine Odamız, İzmir Ticaret Odası ve Dokuz Eylül Üniversitesi İzmir Meslek Yüksekokulu Protokol Yürütme Kurulu, Yönetim Kurulu Üyemiz Cüneyd Temel’in başkanlığında çalışmaları devam ediyor. Burada da Odamız 2 öğrenciye burs veriyor. Teknik inceleme gezileri yapılıyor” dedi Yorgancılar ayrıca Habitat Derneği ile imzaladıkları protokol ile İnovasyon ve Dijital Dönüşüm, Girişimcilik ve Sürdürülebilirlik programlarına başlayacaklarını da sözlerine ekledi.
EBSO tarafından yurtdışına düzenlenen ve gerçekleştirilmesi planlanan ticari heyet organizasyonları hakkında da bilgi veren Yorgancılar, “15 Şubat ile 19 Şubat 2025 tarihleri arasında gerçekleştirilen Dubai Gulfood Fuarı Ticari Heyet Organizasyonumuza 14 firmamızdan 25 firma temsilcimiz katıldı. Toplam 125 B2B görüşme yapıldı. 30 Mart ile 3 Nisan 2025 arasında gerçekleştirilen Hannover Messe Uluslararası Sanayi Fuarı Ticari Heyet Organizasyonumuza 22 firmamızdan 33 firma temsilcimiz katıldı. Burada ise 165 B2B görüşme gerçekleştirildi. İspanya’da 12-15 Mayıs 2025 tarihleri arasında zeytin ve zeytinyağı sektörüne yönelik iş seyahati organizasyonu düzenlendi. Bu seyahatte Odamızı temsilen Meclis Başkanlık Divanı Katip Üyemiz Nejat Özduran’ı görevlendirdik. 21-25 Eylül 2025 tarihlerinde düzenlenen EMO Hannover-Metal, Sac İşleme, Makine Fuarı, Anuga Gıda ve Gıda Teknolojileri Fuarı, K-Plast-Plastik, Kauçuk Fuarı, IFE LONDON-Gıda ve İçecek Fuarı ve Tube & Wire Uluslararası Tel, Kablo, Çelik ve Boru Fuarı da ticari heyet organizasyonu ile katılım sağladığımız diğer fuarlar arasında ter aldı. Hannover Messe, Ifat Munih, Texworld Apparel Sourcing, Première Vision, Automechanika, Marmomac, Cersaie ve Fabtech Fuarları da ticari heyet organizasyonu ile katılmayı planladığımız fuarlar arasında yer alıyor.” dedi. Yorgancılar, dünyanın farklı ülkelerinde gerçekleştirilen fuarlar hakkında da bilgi verirken, “Burada yaptıklarımız ve yapacaklarımızla ilgili birkaç örnek verdim. Bunu şunun için söylüyorum: Meslek komitelerinizde yaptığınız toplantılarda, kendi sektörünüze uygun katılmanız gereken fuarlar varsa, bunları mutlaka yönetim kurulumuza yazılı olarak bildirin. Biz de her türlü organizasyonu yapıp size destek olmaya hazırız.” ifadesini kullandı.
EBSO tarafından 2025 ve 2026 yılında düzenlenen toplantı ve etkinlikler hakkında da bilgi veren Yorgancılar, her sektörle ilgili yılda en az 3 ila 5 arasında toplantı yaptıklarını vurguladı. Yorgancılar sözlerini şöyle sürdürdü; “Burada gördüğünüz gibi her sektörün kendi içinde toplantılarını yaptık, yapmaya da devam edeceğiz. Yeter ki sizlerden talep gelsin; konularınızı bize iletin. Çözüm bulmak için ilgili kişileri buraya davet ediyoruz. Mesela biz sadece protokol yapmakla kalmıyoruz. Örneğin; Yaşar Üniversitesi ile eğitim konusunda bir protokol yaptık. Sonrasında o protokolün tarafları ve yetkilileri geliyor, size doğrudan anlatıyor. Siz de varsa sorularınızı soruyorsunuz, birlikte çözüm arıyoruz. Bizim çalışma anlayışımız yıllardır bu: Doğrudan ilgiliyi ilgiliyle bir araya getirmek. “Yaptık, kenara koyduk” demiyoruz. İsteyen herkesi, ihtiyacı olan kişiyle buluşturuyoruz. Bugüne kadar hem Ege Bölgesi Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı hem de Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkan Yardımcısı olarak konularınızı ilgili bakanlıklara iletip çözüm üretmek için yoğun çaba gösterdik. Sadece ben değil, Ege Bölgesi Sanayi Odası üyeleri olarak Ankara’da kendi sektörlerimizin konularını anlatabilecek güçlü bir temsil yapısına sahibiz. Bizim iş yapış anlayışımız bu: “Ben” değil, “biz.”
Yeşil dönüşüm ile ilgili yaptıklan etkinlikler hakkında da konuşan Yorgancılar, “Bugüne kadar en büyük destekçilerimizden biri de eski Bakan Yardımcımız Adnan Yıldırım’dı. Ekonomi Bakan Yardımcılığı döneminde özellikle mali ve ekonomik konularda, devlet bürokrasisiyle ilgili danışmak istediğimiz her konuda bize her zaman destek oldu. Buradan kendisine bir kez daha teşekkür ediyorum. Bunun dışında, sizlerden gelen talepler doğrultusunda gıda sektörü için İsmail Emetli’yi gıda danışmanı olarak görevlendirdik. Çevre konusunda da daha önce İzmir Büyükşehir Belediyesi’nde görev yapmış, hem Muğla’da hem İzmir’de Çevre İl Müdürü olarak çalışmış Şükran Nurlu bizimle. Çevreyle ilgili karşılaştığınız her türlü konuda ondan destek alabilirsiniz. Yenilenebilir Enerji ve Enerji Verimliliği Çalışma Grubumuz var. Bu grubun başında Özkan Mucuk bulunuyor. Kendisi de bu alanda her türlü desteği veren, süreci yakından takip eden bir arkadaşımız. Özetle; siz yeter ki yaşadığınız konuları bize iletin. Biz de çözüm bulmak için tüm imkanlarımızla yanınızda olmaya devam edelim.” ifadesini kullandı.
Ege Bölgesi Sanayi Odası’nın ilk UR-GE projesi “Metal Yapı Malzemeleri Kümelenmesi UR-GE Projesi”nde, 16 firmanın bulunduğu ve 80 milyon TL bütçesi olduğunu söyleyen Yorgancılar, projeye 60 milyon TL kullanılabilir hibe sağlandığını dile getirdi. Yorgancılar, EBSO olarak bu noktada her türlü desteği sağlamaya hazır olduklarını ifade ederken, “T.C. Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülen UR-GE (Uluslararası Rekabetçiliğin Geliştirilmesi) projeleri, aynı sektörde faaliyet gösteren firmaların iş birliği kuruluşları çatısı altında kümelenerek ihracat kapasitelerini artırmalarını hedefleyen ve %75 oranında destek sağlayan önemli bir programdır. Bu kapsamda; ihtiyaç analizi, eğitim, danışmanlık, tanıtım, istihdam, yurt dışı pazarlama, alım heyetleri ve bireysel danışmanlık gibi birçok alanda destek sunulmaktadır. Bu programdan yararlanmak isteyen firmalarımız, Ege Bölgesi Sanayi Odası’na başvurarak detaylı bilgi ve destek alabilirler.” diye konuştu.
Avrupa İşletmeler Ağı (EEN) Projesi’ne mutlakaiştirak edilmesi gerektiğinin altını çizen Yorgancılar, “Yaklaşık 60 ülkede faaliyet gösteren KOBİ’ler için dünyanın en büyük iş birliği platformlarından biri olup; firmalar arasında ticaret, teknoloji ve Ar-Ge odaklı ortaklıkların geliştirilmesini amaçlamaktadır. Ege Bölgesi Sanayi Odası, 2011 yılından bu yana proje kapsamında firma ziyaretleri, eğitimler, yurt dışı iş gezileri ve sektörel toplantılar düzenlemektedir. Automechanika ve Hannover Messe gibi ve benzer iş seyahatleri aracılığıyla son bir yılda metal-çelik, makine, iklimlendirme, asansör ve tekstil sektörlerinde toplam 9 üyemiz iş birliği gerçekleştirmiştir.” dedi.
Vize ve belgelendirme hizmetleri kapsamında 2025 yılında Almanya’dan 166, İngiltere’den 36, İspanya’dan 21 ve Yunanistan’dan 13 işlem gerçekleştirdikleri bilgisini veren Yorgancılar, “2026 yılının ilk üç ayına baktığımızda ise sadece Almanya’dan 100 vize alındığını görüyoruz. Bu da “vizeler biraz rahatlıyor mu?” sorusunu akla getiriyor. Eğer bu tablo böyle devam ederse, bu yıl çok daha fazla vize almamız gerekiyor. Ancak başvuru süreçlerinde ciddi sıkıntılar yaşanıyor. Sisteme girişte 1-1,5 aya varan bekleme süreleri olabiliyor. Kim olursa olsun durum değişmiyor. Yönetim kurulu üyemiz bile İzmir’de vize başvurusu yaptığında bir haftalık randevu alabildi. Bu gerçekten kabul edilebilir bir durum değil, açık söylemek gerekirse büyük bir sıkıntı. Schengen sistemi Brüksel merkezli bir yapı üzerinden yürütülüyor. Tüm başvurular tek merkezde toplanıyor ve orada değerlendiriliyor. Dolayısıyla süreç tamamen merkezi bir kontrol mekanizmasına bağlı. Biz bu konuyu her platformda dile getiriyoruz; Sayın Cumhurbaşkanımız ile yaptığımız görüşmede de konuyu gündeme getirdik.” ifadesini kullandı.
İzmir Yetkinlik ve Dijital Dönüşüm Merkezi (İzmir Model Fabrika) hizmetlerinden yararlanılması gerektiğini de sözlerine ekleyen Yorgancılar, “Model Fabrika, T.C. Sanayi Bakanlığımız tarafından belirli illerde gerçekleştirilen bir uygulama. Biz daha efektif hale getirebilmek için Model Fabrika’yı, Aliağa Organize Sanayi Bölgesi’ne taşıdık. Orada her türlü hizmeti verebilecek bir ekip var. Burayı ziyaret edip, firmalarınız için verimlilik, üretim yerleşim planı (layout), süreç iyileştirme ve veri analizi gibi konularda destek alabilirsiniz.” diye konuştu.
İzmir Atatürk Organize Sanayi Binası’nda bulunan EBSO Binası’nda hizmet vermeye başladıklarını sözlerine ekleyen Yorgancılar, EBSO Business Center Binası’nın da yapımına devam edildiğini ifade etti.
Güncel ve ekonomik gelişmelere ilişkin de konuşan Yorgancılar, AB ile Hindistan arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması’nı hatırlatırken, konuyu 10 yıl önce EBSO Meclisi’nde gündeme getirdiğini vurguladı. AB-Mercosur Serbest Ticaret Anlaşması’nın kısa vadede olmasa da uzun vadede Türkiye’nin ihracatını etkileyebileceğini söyleyen Yorgancılar, AB tarafından hazırlanan “Made in Europe” düzenlemesinin onaylanmayan son tasarısında Türkiye’nin kapsam içerisine alınacak gibi göründüğünü dile getirdi. Yorgancılar, “Burada şöyle bir durum var; Tasarıda yer almamızın karşılığında kamu ihalelerinde yerli malı için yüzde 15’lik fiyat avantajının kaldırılması gibi bir şartın da yer aldığı ifade ediliyor.” dedi.
ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşa da değinen Yorgancılar, “Bu savaşın ardından Gazze maalesef unutulmuş gibi görünüyor. Gazze’nin yerini ise Lübnan aldı. Ama bu savaşın sadece bölgede değil tüm ülkelerde bazı sonuçları oldu. Örneğin; Almanya’da fuara katıldım. Ülkeye adım attığımda mazot 1,71 euroydu. Bir hafta sonra ise 2,13 euroya çıktı. Bugün ise çok daha yüksek fiyatlarda. Bu otomatik olarak enflasyona yansıyor. Tayvan’dan yaptığım görüşmelerde çelik fiyatlarının artmış olduğunu öğrendim. Çin’de de öyle. Hindistan’ın 10 ila 15 günlük akaryakıtının kaldığı söyleniyor. Rusya, akaryakıt ihracatını geçici olarak yasaklamış. Herkes kendisine göre gardını alıyor. Bunun sonucunda ise fiyat artışı, enflasyon ve maliyetlerin kontrolsüz artışı ekonomik yansımalar ile karşı karşıya kalınıyor.” ifadesini kullandı.
Yorgancılar, “Belirsizlik, kuralsızlık ve istikrarsızlık” en kötü durumların başında geliyor. Bizim en büyük konularımızdan bir tanesi nükleer santral konusudur. Ülkemizde şu anda nükleer santral yapılıyor. Herkes bunun tehlikeli olduğunu söylüyor. Ama bugün alternatif enerji kaynaklarının başında nükleer santral geliyor. Bizim tüm komşularımızda nükleer enerji santrali var. Burada yaşanacak bir felaket, direkt olarak bizleri etkileyecek. Ben nükleer teknolojiye karşı değilim ama; nükleer silahlanmaya karşı alınacak her türlü tedbiri destekliyorum.” diye konuştu.
Hürmüz Boğazı’nın dünya ekonomisi için önemli bir yeri olduğunun altını çizen Yorgancılar, “Hürmüz Boğazı’nın önemi savaştan önce bilinmiyordu. Günün sonunda baktığımızda deniz yolu ile taşınan petrolün yüzde 26-30’u, tarımsal gübrenin yüzde 33’ü, endüstriyel sanayi emtialarının yüzde 20-25’i ve kükürtün yüzde 30’u bu boğazdan geçiyor. Ve bu boğazın suları İran Kara Suları olarak nitelendiriliyor. Kapatıldığı zaman ise bütün dünyayı ekonomik olarak etkileyen sonuçları oluyor.” dedi.
Savaşın ardından motorinin yüzde 24, LNG sözleşmelerinin yüzde 44, brent petrolün yüzde 45, gübrenin tonunun yüzde 51 ve Avrupa doğal gaz fiyatlarının yüzde 52 arttığı bilgisini veren Yorgancılar, “Tüm bu tabloya bakıldığında enflasyonun tüm ülkelerde aynı sınırda kalabilme imkanı yok. Enflasyonun artışını geçici olarak değerlendirilirse, enflasyon düştüğü zaman ürün alırsınız. Fiyatların daha da yükseleceğini düşünürseniz ise alım yaparsınız ama eski talep ile karşılaşma imkanı artık yok. Çünkü dünyada da alım gücü düştü.” ifadesini kullandı.
Savaş sonrasında Türkiye’deki mevduat faizlerinin arttığını ifade eden Yorgancılar, “Yıl sonundaki enflasyon hedefinin tekrar revize edilmesi gerekiyor. Bunlara hazır olmak lazım. Hedefin güncellenmesi durumunda stratejilerimizi yeni baştan güncelleyeceğiz.” diye konuştu.
Büyüme, kur artışı ve enflasyon dengesine ilişkin veriler hakkında bilgi veren Yorgancılar, “Dolar kuru geçen sene yüzde 20,4 artmış. Büyüme yüzde 3,6. TÜFE yüzde 31. Yani maliyetler zaten ciddi şekilde yükselmiş. Üretici fiyat endeksi yüzde 31 artmış. Yani bir tarafta yüzde 20’lik kur artışı, diğer tarafta yüzde 30’luk maliyet artışı var. Arada yaklaşık yüzde 10-11 değil, etkisine baktığınızda neredeyse yüzde 25’e varan bir fark oluşuyor. Sonuç olarak maliyetler ciddi bir şekilde artıyor. Yani dolar olması gereken seviyede değil ama dolar artarsa bu sefer de enflasyon artacak. TCMB ve T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığımız enflasyonun artışına engel olmak için kuru baskılıyor. Ama burada faturayı ödeyen sanayiciler oluyor.” dedi.
Türkiye’de, “sanayisizleşme” riski ile karşı karşıya olunduğunu vurgulayan Yorgancılar, “Bunu sadece ben değil tüm sanayi odalarının başkanları söylüyor. Ben 50 yılı aşkın süredir sanayinin içerisindeyim. “Sanayisizleşme” riskini nereden gördüğümü soracak olursanız; PMI, CDS ve enflasyon verilerinden görüyorum. Bir ülkede yatırım yapacak olanlar da bu verilere bakarak karar veriyor. Ülkemizin PMI endeksine baktığımızda; şubat ayında 49,3 olan PMI endeksinin, mart ayında 47,9’a düştüğünü görüyoruz. Yani ülkemizde üretim azalıyor. 2023 yılının ocak ayından beridir bu azalmayı PMI endeksinden anlayabiliyoruz. “Sanayisizleşme” dediğimiz riskin altında yatan sebep de budur. Bir diğer veri ise sanayinin GSYH içerisindeki payı. 2020 yılında yüzde 19,6 iken, 2025 yılında 18,6’ya düşmüş. Halbuki biz sanayinin büyümesi, üretimin artması gerektiğini her fırsatta dile getiriyoruz. İmalat sanayinin GSYH içerisindeki payı ise yüzde 15,9’a düşmüş. İhracat 2020’de 170 milyar dolar olan ihracat, 2025’te 273 milyar dolara yükselmiş. İhracatın payı ise 2020 yılında 23,7 iken, 2025’te yüzde 17,1’e düşmüş.” ifadesini kullandı.
İhracatçı firma sayısının en çok üstünde durulması gereken konuların başında geldiğini belirten Yorgancılar, “Son beş yılda 2020’de 87 bin 400 ihracatçı firmamız varken, 2025’te 97 bin 559 firmamızın olduğu görünüyor. Son 5 yılda firma sayısında 10 binin üstünde artış olduğu görünüyor ama geçen sene 102 bin 78 iken, 97 bin 559 düşmüş. Buda firmasını kapatmış ya da ihracattan vazgeçmiş olduğunu gösteriyor.” dedi.
Yorgancılar, EBSOV Kadınlar Birliği tarafından ‘Bahar Festivali’ düzenleneceği bilgisini de vererek sözlerine son verdi.